108. Rytro-Niemcowa-Wielki Rogacz-Radziejowa-Schronisko na Przehybie-Rytro PKP

komentarzy: 0

##### Statystyki trasy:

data wycieczki czas trwania przebyty dystans
10.05.2016 r. 09:08 29,66 km
 
minimalna maksymalna przewyższenie
341 m 1252 m 911 m
   
całkowity dystans po płaskim dystans w górę w dół
2,96 km 12,25 km 14,1 km

 

 

 

1. Rytro Dworzec PKP - Niemcowa

szlak : czerwony (czas przejścia: 170 min ; długość odcinka: 7 km ,

dystans w górę: 5,76 km ( 82 %), w dół: 1,24 km ( 18 %)

 

"Dawne nazwy: castrum Ritter 1312, Ryttro 1446 (ta od niem. nazwy osobowej Ritter), Villa Rither (1564), Rytter (1575), Rytro (1886).


Swoje powstanie i nazwę wieś zawdzięcza zamkowi w Rytrze usytuowanemu na Górze Zamkowej (Zamczysko), nad Popradem (obecnie w granicach Suchej Strugi). Według tradycji biorącej początek z zapisu w ""Księdze uposażeń diecezji krakowskiej"" Jana Długosza z około 1475 r., około 1244 r. osiedlić się tu mieli niemieccy rycerze. Z tym faktem wiązana jest etymologia nazwy Rytro, wywodzona od niemieckiego słowa Ritter, czyli ""rycerz"".


W okresie kilku ostatnich lat, pod nadzorem konserwatora zabytków, sukcesywnie odsłaniano i rekonstruowano ruiny zamku usytuowanego wysoko nad nurtem Popradu. W centrum wsi znajduje się Zajazd PTTK ""Pod Roztoką"".


W 2005 roku oddano do użytku narciarzy sztucznie oświetlony i naśnieżany Ośrodek Narciarsko-Rekreacyjny Ryterski Raj na Jastrzębskiej Górze. Jest to w ostatnich latach największa inwestycja, w której udział oprócz osób prywatnych ma także gmina.


Od 2006 organizowany jest w Rytrze międzynarodowy Maraton Wyszehradzki z Podolińca na Słowacji do Rytra. Trasa jest atestowana przez Polski Związek Lekkiej Atletyki.


Zamek w Rytrze..

Ze szlaku mozemy podziwiać Zamek w Rytrze – ruiny średniowiecznego zamku na wzgórzu koło wsi Rytro w powiecie nowosądeckim w województwie małopolskim. Zamek, położony na wysokim wzgórzu (463 m n.p.m.) na prawym brzegu Popradu, na północ od wsi Sucha Struga (obecnie w jej granicach administracyjnych), został zbudowany prawdopodobnie na przełomie XIII i XIV wieku; niektórzy XIX-wieczni autorzy sugerowali, że początki najstarszej części budowli, czyli kamiennej wieży, mogą sięgać XII wieku; obecnie datuje się ją na XIII wiek.


W dokumentach źródłowych nie ma informacji, kto zbudował zamek. Pierwsza wzmianka pochodzi z przywileju Władysława Łokietka z 17 kwietnia 1312 roku, który pozwolił zakonowi klarysek ze Starego Sącza na pobieranie cła ""pod zamkiem Ritter"" (łac. prope castrum Ritter). Wzmianka o zamku w Rytrze pojawia się również w dyplomie Władysława Łokietka z 1331 roku, który nadał mieszczanom sądeckim las (łac. silvam) ""obok zamku Rither"" (łac. ultra Rither castrum sitam). W XV wieku zamek w Rytrze stanowił rezydencję starostów sądeckich i został przebudowany.


Zamek już od XIII wieku należał z pewnością do domeny królewskiej. Pozostawał w rękach tenutariuszy: Jakusza z Boturzyna herbu Czewoja, rodu Toporczyków herbu Topór, którzy przyjęli nazwisko Ryterskich; w XVI wieku administratorem został Piotr Kmita. Wkrótce potem zamek popadł w ruinę, o czym świadczy relacja Marcina Bielskiego oraz lustracje z lat 1616-1617. Według lokalnych podań uległ zniszczeniu w 1657 roku w czasie najazdu Jerzego Rakoczego.


Plan zamku

Zamek składał się z zamku właściwego, usytuowanego na szczycie góry, wzniesionego na planie nieregularnego pięcioboku, oraz z przygródka usytuowanego od strony północnej i bronionego przez wał ziemny. Dziedziniec zamku był z trzech stron otoczony murami; z czwartej strony zamykał go dwuczęściowy budynek mieszkalny wzniesiony na planie prostokąta. Do muru zachodniego przylegała od wewnątrz kamienna wieża o średnicy zewnętrznej u podstawy 9,5 m i wewnętrznej 2-4 do 2,6 m, zbudowana z piaskowca, zachowana do wysokości około 10 m. Wskazywano, że wieża zamku w Rytrze wykazuje pewne podobieństwo do wieży zamku w Czchowie.


Zamek w Rytrze i zamek w Czchowie to typowe założenia zamku typu wyżynnego bergfridowego, gdzie stojąca w czole obwodu obronnego zamku wieża broni swoim masywem domu mieszkalnego, ulokowanego w przeciwległym, najbardziej bezpiecznym miejscu warowni. Pojawienie się tego typu zamków przypisuje się wpływom niemieckim (Hesja, Turyngia), które poprzez Czechy, Morawy i Śląsk dotarły do Małopolski.


Stan obecny

Z zamku zachowały się ruiny wieży i resztki muru, prawdopodobnie budynku mieszkalnego"




2. Niemcowa - Wielki Rogacz

szlak : czerwony (czas przejścia: 55 min ; długość odcinka: 3 km ,

dystans w górę: 1,98 km ( 66 %), w dół: 1,02 km ( 34 %)

 

 




3. Wielki Rogacz - Radziejowa

szlak : niebieski (czas przejścia: 35 min ; długość odcinka: 1,5 km ,

dystans w górę: 1,06 km ( 71 %),

 

Radziejowa (1266 m) – najwyższy szczyt Beskidu Sądeckiego. Nazwa szczytu pochodzi od osoby o nazwisku lub przydomku Radziej. Radziejowa należy do Korony Gór Polski.


W 2006 r. na Radziejowej oddana została do użytku drewniana wieża widokowa o wysokości około 20 m. W czerwcu 2010 roku została poważnie uszkodzona, prawdopodobnie przez piorun. Obecnie po gruntownym remoncie wieża jest znów czynna. Roztacza się z niej rozległa panorama na wszystkie strony. Wraz z budową wieży wyznaczono nową ścieżkę przyrodniczą "Rogasiowy Szlak" w dolinie Roztoki Małej.


Oprócz wieży na szczycie znajdują się również pomnik 1000-lecia Polski oraz betonowy obelisk.




4. Radziejowa - Schronisko PTTK na Przehybie

szlak : czerwony (czas przejścia: 75 min ; długość odcinka: 5 km ,

dystans w górę: 1,5 km ( 30 %), w dół: 3,5 km ( 70 %)

 

"Schronisko PTTK na Przehybie (1150 m n.p.m.) –Pierwsze plany budowy schroniska pojawiły się już w 1908 w miejscowym Towarzystwie Tatrzańskim. Projekty te jednak zostały odłożone do czasu zebrania odpowiedniej sumy pieniędzy. Powrócono do nich dopiero 20 lat później, wtedy jednak pojawiły się problemy z kupnem odpowiedniej parceli. Najpierw nie chciała jej sprzedać gmina Szlachtowa, a później hrabia Adam Stadnicki, właściciel okolicznych terenów. Porozumienie zawarto dopiero w 1936. Pierwszą część schroniska (parter) udostępniono w październiku 1937, a na początku następnego roku możliwości noclegowe zwiększyły się do 52 miejsc. Dzierżawcą schroniska został góral ze Szczawnicy, Walenty Symela. W 1938 otrzymało imię Kazimierza Sosnowskiego.


W okresie okupacji schronisko było czynne do 1943, przy czym w latach 1940 - 1941 gospodarzył tam reichsdeutsch Aleksander Bittner, zapalony turysta górski i narciarz. Był to człowiek rozdarty pomiędzy lojalnością wobec dwóch ojczyzn - Polski i Niemiec, życzliwy wobec Polaków, a nawet konspiracji - na początku 1942 popełnił samobójstwo. Być może przerosła go sytuacja ciągłego lawirowania pomiędzy Niemcami i Polakami. Następnym gospodarzem był volksdeutsch Jorman, który również przymykał oko na turystów mających kontakty z partyzantami. W 1944 Jorman opuścił teren, który z powodu działań partyzanckich stał się zbyt niebezpieczny - wtedy na dobre zagościły w schronisku różne grupy bojowe. Nie mogło to ujść uwadze władz i w listopadzie Niemcy ostrzelali obiekt z działka przeciwlotniczego, a w grudniu oddział Wehrmachtu spalił resztki zabudowań.


Po wojnie problemem w odbudowie stały się znowu środki finansowe. W 1953 PTTK postawiło schron turystyczny, mogący pomieścić 16 osób - część materiałów wnoszono na plecach. Wkrótce rozpoczęto budowę schroniska z prawdziwego zdarzenia i w sierpniu 1958 stanął kamienny obiekt, kryty gontem, architekturą wpisujący się w beskidzki krajobraz. Posiadał centralne ogrzewanie i ciepłą wodę, a także oświetlenie elektryczne i telefon, co w tamtym czasie wcale nie było normą wśród schronisk. Dawny schron służył turystom jeszcze do 1982.


17 grudnia 1991 spłonęła drewniana część obiektu. Na szczęście w budowie był już nowy budynek, tzw. Jaśkówka, który już od następnego roku mógł przyjąć 30 osób. Obok postawiono tymczasowy bufet, a spalone schronisko odbudowano i od 1998 ponownie może spełniać swoje zadanie.


Wyposażenie schroniska

30 miejsc noclegowych w schronisku i 40 miejsc w Jaśkówce o różnym standardzie - od ""jedynek"" do wieloosobowych , pole namiotowe, bufet i jadalnia wyciąg narciarski"




5. Schronisko - Rytro - powrót na parking

szlak : niebieski (czas przejścia: 185 min ; długość odcinka: 12 km ,

dystans w górę: 2,32 km ( 19 %), w dół: 9,68 km ( 81 %)

 

 




 

#### Mapka podglądowa 

Wiecej MAP:  przebieg, wysokość, nachylenie, przekrój trasy,

 

 

 

### Galeria trasy (kliknij w zdjęcie) : 

 

 

 

 
 
## Serwis pogodowy: KRAJOWY INSTYTUT METEOROLOGII
  


 

 

 

 

 

 

Kategorie wpisu: beskid sądecki
« powrót

Dodaj nowy komentarz

Opisy dla poszczególnych punktów trasy zaczerpnięte z Wikipedii
zdjęcia,wyliczenia tras - własne..

Ja na Facebooku


Instagram


Pogoda

temperatura
ciśnienie

Ostrzeżenia meteo

prognoza ostrzeżeń meteo na najbliższe 24h 
Ostrzeżenia meteo dla Polski i Europy - serwis meteoalarm

Warunki śniegowe